Berria.info

Ostirala, 2010ko martxoak 19 -

2010-01-17

Zuzendariari

Hotzaldiak eta Gipuzkoako Foru Aldundiaren erantzukizuna

Azken egun hauetan, joan den asteburuan bereziki, izan dugun hotzaldiak zurituta utzi dizkigu Euskal Herriko ia bazter guztiak, paisaiaren ikuspegi zoragarriak eskainiz. Kostaldeko eta bailaretako behealdeak ere zuriz agertu dira, eta, sarritan gertatu ohi den bezala, neguan are eta gehiago, natur eremuetan hegazti ugarien saldoak ikusteko aukera izan dugu.

Hegazti horiek -hegaberak, oilagorrak, txirriak eta birigarroak, besteak beste-, Europako hainbat lurraldetan jasaten ari diren hotzaldi boladetatik ihes eginda abiatu dira Euskal Herrira aterpetxearen bila. Hemen ere hotzaldi bortitz bat topatu dute, eta gorriak ikusi dituzte klimaren baldintza halakoei aurre egiteko oso ahul iritsi baitira hona.

Hori dela eta, guztiz ulertezina da zergatik Gipuzkoako Foru Aldundiko ordezkari politikoek ez duten erabaki aldi baterako ehiza debekatzea Gipuzkoako lurralde osoan, elurrak dena estali baitu. Bizkaian, aldiz, ehiza debekatzea erabaki zuten, eta oraindik ere mantentzen dute. Gipuzkoako Foru Aldundiak halako erabakirik ez hartzeak dakar berekin hegazti migratzaileen kontra joan zen urtean gertatu bezalako sarraskiak gerta daitezen berriro.

Gure Gipuzkoa benetan maite dugunok geure buruari galdera hau egiten diogu: hotzaldi garai hau dela eta, non ote dira talde ekologistak eta haien ehiza debekatzeko eskaerak eta aldarrikapenak? Askotan izan ohi den bezala, naturazale guztiok linboan gaude. Ehiztariak gu baino askoz azkarragoak izan direla esan genezake, indarrak batuz federazio batean elkartu baitziren. Noizko Euskal Herriko talde ekologisten federazio bat?

Diego Mendoza.

Naturazalea.

Memoria historikoa osatuz



Google-n «Carlos Gimenez» ipintzen bada eta gero bilatzeko sakatzen bada, hamaika web topatzen dira. Eta haren berri ematen dutenen artean badaude erraten dutenak frankismo garaiko eskola nola margotzen duen ikusita komikilari horrek baduela berreskuratzen halako memoria historiko bat, Francoren garaiko eskola ezagutu dugunok, adibidez, haren komikietan errepresentatuak gaudeke nolabait, eta gogora etortzen zaigu bertan sufritutakoa. Madrildarra da, baina Espainiapean egondako guztiok marrazki horietan gogoratzen dugu, ez osoro baina bai notableki, gure garai hartako bizitza. Horregatik egiten zait erakargarria, psikoanalista izan nahi zuen honek bazuelako ezagutu eskola ilun hura. Eta Bibliak badu erraten nola korrejitu gaituztenendako esker ona eduki behar dugula, baina garai hartako maisuek korrejitu baino akonplejatu egiten zituzten umeak. Nola ulertzen zuten korrejitzea? emandako fruituetatik ezagutzen ei da...

Roman Garmendia.

Donostia.

'Peru Abarka'-ren berrargitalpen bati buruz



Hain murritza den euskal kulturaren panoraman, edozein liburu argitaratu berriri harrera beroa egin ohi diot, sistematikoki. Beraz, halakoxea egin nion Hiria argitaletxeak plazaratutako Peru Abarka klasikoaren berrargitalpenari ere. Ene itxaropenak laster zapuztu ziren, baina.

Hasteko, testuaren edizioa benetan eskasa da. Seguruenik, balizko irakurleari gustatuko zitzaiokeen jakitea zein edizio aukeratu den testua finkatzeko, edota grafia gaurkotu denetz, eta nolako irizpideak erabiliz. Halaber, balizko irakurle horrek ez du argibide filologikorik aurkituko. Hain zuzen ere, gaur egungo euskaldunen artean zenbatek uler dezake piel hitzaren esanahia? Edo, bizkaiera ondo ezagutu gabe, dongaro edo belutu hitzak ulertzeko gai direnak asko al dira? Ene ustez, gabezia horiek are azpimarragarriagoak dira inguruko erdarazko antzeko argitalpenetan (adibidez, Espainiako Cátedra edo Frantziako Le Livre de Poche) estandarra zein den kontuan hartuta.

Guztiarekin ere, gutun hau idaztera bultzatu nauena liburuak hitzaurre gisa daukan sarrera -Luis Haranburu Altunak sinatua- izan da; horrenbeste harritu bainau sarrera hori akatsez josita aurkitzeak. Akats horiek zenbatzeko lana hartu dut, eta ... ehunka daude! Ez dut hemen xehetasunik emango, baina 180 orrialdeko liburu baten truke 18 euro ordaintzeko prest legokeen balizko irakurleak berak egiazta dezake egia esaten ari naizela.

Okerrena: gure literaturaren obra baliotsu bat duintasunez inprimatzeko aukera galdu da. Ironikoki, arrazoia Luis Haranburu Altunaren hitzaurrean bertan ez ote dagoen beldur naiz: «Gaurko euskaldun askori gustatu edo ez, egia borobila zera da: oraindik, gertuko iraganean, ezer gutxi axola izan zaiela beren hizkuntza propioa».

Inazio Lopez.

Donostia.

© Berria.info - Euskal Editorea S.L.

Martin Ugalde Kultur Parkea, Andoain 20140 43.223785 -2.014929

Telefonoa: 943 304 030 / Faxa: 943 590 172

- www.berria.info

Lege Informazioa

MIDAS Kontseilua Bai Euskarari

Laguntzaileak:

Eusko Jaurlaritza

Gipuzkoako Foru Aldundia