Berria.info

Emakumeen eskubideen aldeko aldarrikapenek hartu dituzte martxoaren 8tik 13ra bitarte Euskal Herriko kaleak.Bertatik igaroko da Emakumeen Mundu Martxa. Emakumeen Nazioarteko eguneko aldarrikapenak sei egunez luzatuko dira. Iruñetik abiatuko da, eta han egingo dute, halaber, amaiera ekitaldia. Lau gairen inguruko kezkak eta aldarrikapenak karrikaratuko dituzte: genero indarkeria, sexu eta ugalketa eskubideak, prekarietate ekonomikoa eta elikaduraren burujabetza. Bertan parte hartzearen garrantziaz ohartarazi du Emakumeen Mundu Martxarako Plataformaren izenean, Per Un Alternative Feministe elkarteko Nathalie Riobek: «Denon testigantza oso garrantzitsua da euskal emakumeon, munduko emakumeon aldarrikapenak eta beharrak azaleratu ahal izateko».

Orain bost urte egin zen azken Emakumeen Mundu Martxa, eta atzo eman zituzten aurten egingo denari buruzko argibideak Donostian. Aurten hiru dira jada genero indarkeriagatik Euskal Herrian hildako emakumeak: Elena Cal, Amelia Sanchez eta Isabel Velez. «Ez da ahaztu behar Nora gasteiztarra galduta dagoela oraindik», gogorarazi du Bizkaiko Emakumeen Asanbladako Marijo Martinezek. Emakumeen aurkako indarkeriaren biktimak oso gogoan izango dituzte martxa guztian zehar. «Emakumeen aurkako indarkeria egungo giza eskubideen urraketa larrienetakoa eta hedatuenetakoa da».

Senatuak oniritzia eman eta gero, aste honetan bertan onartu da Espainiako Abortuaren Lege berria. Oso kritiko agertu dira legearekin martxako antolatzaileak, eta emakumeen sexu eta ugalketa eskubideak bermatzeko eskatuko dute. «Abortu librea eta doakoa da aldarrikatzen duguna, eta aldarrikapen horrekin jarraitzen dugu. Sexualitatea era askean eta heteronormetatik at bizitzeko eskubide osoa dugu», dio Martinezek.

Krisi ekonomikoa ere oso presente egongo da aurtengo martxan. «Krisia hasi aurretik, emakumeok bagenekien zer zen hori. Prekarietateak oraindik ere emakume aurpegia du», gogorarazi du Martinezek. Hala, martxan zehar egungo eredu ekonomiko «neoliberal eta patriarkala» salatuko dute. «Eremu pribatuan emakumeok doan egiten dugun lana du oinarri eredu horrek. Guztiz beharrezkoa iruditzen zaigu eredu hori zalantzan jarri, eta guztiontzat justuagoa izango den berri bat pentsatzea eta gauzatzea».

Azken aldarrikapen ildoa elikaduraren burujabetzari lotutakoa izango da. «Herriek beren nekazaritza eta elikadura politiken gainean erabakitzeko eskubidea izan behar dute», nabarmendu du Martinezek.

Muralak eta erraldoiak

Martxako erreleboez gain, testigantza liburu bat osatuko dute aldarrikapenak jasotzeko. «Euskal emakumeon hitza bildu nahi dugu, munduan entzuna izan dadin», nabarmendu du Bilgune Feministako Zuriñe Altabek. Gainera, herrietan muralak marraztuko dituzte, lekukotasunak uzteko. Mural horiek eta martxa pasako ez den herrietan egingo dituztenak, azken egunean Iruñean jasoko dituzte. «Mural horiek Euskal Herriko ibiltaria osatzeko erabiliko den oihalaren oinarri izango dira», dio Altabek.

Ibiltaria erraldoi moduko batzuk dira. Urrian Sud Kiwun (Kongo) amaituko da Emakumeen Mundu Martxa, eta mundu osoko emakumeak egongo dira irudikatuta erraldoi horien bitartez. «Erraldoien eta testigantza liburuen bidez munduko emakumeen borrokaren aitorpena eta bat-egitea irudikatuko ditugu».

Istambulen (Turkia) ere emakumeen eskubideen agertoki izango da. Ekainaren 30ean han izango dira Europako Emakumeen Topaketa Internazionalistak.